Broń, która przebijała czołg

Czy karabin może przebijać pancerz czołgu? Jak się okazuje – tak. Polski karabin przeciwpancerny wz. 35 „Ur” był jednym z takich. Jego pociski były wystrzelane z tak dużą prędkością, że przebijały pancerz czołgu i zabijały znajdujących się w nim żołnierzy.

Na przełomie lat 20. i 30. z inicjatywy ppłk dra Tadeusza Felsztyna z Instytutu Technicznego Uzbrojenia rozpoczęto prace nad amunicją, mogącą przebijać pancerze czołgów. W 1935 r. został opracowany karabin przeciwpancerny przez Józefa Maroszka. Był to tajny projekt Wojska Polskiego, więc nadano mu nazwę „Ur”. Miało to sugerować, że karabin był przeznaczony dla Urugwaju, albowiem w tym czasie Polska produkowała broń przeznaczoną dla innych państw. Jakie cechy sprawiały, że ta broń była tak niebezpieczna?

Po pierwsze – lufa. Była ona znacznie dłuższa niż tradycyjne karabiny. Posiadała długość 1200 mm. Im dłuższa lufa, tym pocisk dłużej w nim leci, a co za tym idzie jest wystrzelany większą prędkością i z większą siłą. Z trzeciej zasady dynamiki Newtona wiemy, że jeśli pocisk jest wystrzelony z dużą siłą to na strzelającego działa taka sama siła odrzutu. Ale lufa karabinu „Ur” była wyposażona w hamulec, który po wystrzale pochłaniał ok. 65% siły odrzutu.

pancwz35

Po drugie – nabój. Był on opracowany specjalnie na potrzeby karabinu przeciwpancernego. Kaliber wynosił 7,9 mm, więc nie różnił się zbytnio wielkością od innych karabinów. Był jednak inaczej zbudowany, np. widać to było po łusca naboju. Była co najmniej dwa razy większa od typowej. Dzięki temu w łusce mieściło się więcej prochu, a pocisk podczas wystrzelenia miał większą prędkość początkową niż tradycyjne karabiny. Do łuski wsypywano proch bezdymny. Wcześniej wykonywano testy na prochach nitrocelulozowych oraz progresywnych, które jednak bardziej szkodziły karabinowi.

Dzięki tym cechom prędkość pocisku wynosiła ponad 1200 m/sek. Z odległości 100 m od czołgu pocisk przebijał pancerz o grubości 33 mm, a z odległości 300 m pancerz o grubości 15 mm. Lekka i poręczna broń, którą obsługiwało się tak samo jak zwykły karabin. Do magazynka mieściły się 4 naboje, a szybkość praktyczna wynosiła 8 strzałów na minutę.

Broń była głównie używana podczas kampanii wrześniowej. Jednak żołnierze nie korzystali z niej często, gdyż wojsko objęło projekt za dużą tajemnicą, co nie pozwoliło na dostateczne zaimplementowanie uzbrojenia. Po klęsce sporą ilość karabinów przejęli Niemcy, a część została dostarczona aliantom. Dziś istnieje zaledwie kilka sztuk tej broni.

Żródła:
http://www.wpk.p.lodz.pl/~bolas/main/uzbrojenie/karabiny/ur.htm
wikipedia.org
http://www.konflikty.pl/a,3227,Wojska_ladowe,Karabin_przeciwpancerny_wz._35_Ur.html

Udostępnij: