Hiper, hiperinflacja

Potężna hiperinflacja może mieć w skutkach zasięg i siłę rażenia nie mniejszą niż klęski żywiołowe. Hiperinflacja – czyli lawinowy spadek wartości nabywczej pieniądza (wzrost cen produktów) związany jest z postępującym brakiem zaufania do pieniądza. Jest widocznym efektem silnego załamania gospodarczego.

Spora część czytelników może pamiętać nie tak dawne dzieje, kiedy klęską hiperinflacji dotknięta była Polska w okresie przemian ustrojowych. Jeszcze świeższa klęska hiperinflacji dotknęła Zimbabwe ledwie kilka lat temu, które zostało zmuszone do dokonania w 2008 roku i 2009 denominacji. W krańcowym momencie hiperinflacji w obiegu były dolary zimbabweńskie o nominałach trylionowych.

Jednak według wyliczeń to nie zimbabweńska hiperinflacja osiągnęła szczyt tempa wzrostu cen lecz położone w Europie Węgry – tuż po zakończeniu II wojny światowej. Jak do tego doszło?

Miliard? Jeszcze tylko 500000 takich i będzie…

Węgierskie pengő pojawiło się w roku 1925 zastępując koronę. Dramat tej waluty zaczął się u schyłku II wojny światowej. Przez kraj leżący wcześniej stosunkowo na uboczu głównych starć wojennych teraz przetaczał się front. Inflacja zaczęła się rozpędzać w momencie przeniesienia się teatru działań wojennych na terytorium Węgier, zaś na społeczeństwo spadły nie tylko problemy związane ze zniszczeniami fabryk, innych budynków i ofiarami, lecz także reparacjami w stosunku do Związku Radzieckiego, a także przymusowych dostaw. Chociaż na początku 1946 proklamowana jest już Węgierska Republika Ludowa, to inflacja nie wyhamowuje. Pomimo dodruku banknotów zwiększonych o kolejne zera nominałach (najwyższe adópengő stworzone na potrzeby rozrachunków podatkowych) – problemu nie daje się rozwiązać.

Hiperinflacja węgierska apogeum osiąga w lipcu 1946 w którym to miesiącu ceny dublowały się co około 15 godzin! Oznaczało to, że z dnia na dzień ceny rosły więcej niż dwukrotnie. Powodowało to olbrzymi chaos, nędzę, wielu ludzi traciło fortuny.

Poważnej klęsce gospodarczej udało się położyć kres w sierpniu dzięki reformie wprowadzającej nowy pieniądz – forint – oparty na złocie, które zostało zwrócone Węgrom po wojnie. 18 sierpnia 1946 roku forint został ustalony na poziomie odpowiadającym 400 000 000 000 000 000 000 000 000 000 starej waluty. Choć może się to wydać trudne do wyobrażenia – reforma zadziałała błyskawicznie, a ceny szybko wyhamowały. Kolejne miesiące dały Węgrom szybki impuls do rozwoju gospodarczego.

Tylko jak nazwać liczbę z 29 zerami? Jeden forint, czyli 400 kwadryliardów:)

Udostępnij: