• 0

Śpiewak operowy na rezonansie magnetycznym

czytaj dalej

Widok śpiewaka operowego jest jedyny w swoim rodzaju. Szeroko otwarte usta, z których wydobywają się dźwięki niedostępne zwykłym śmiertelnikom.

Jak wygląda to od „kuchni”?  Ciekawiej niż się może wydawać! Zwróć szczególną uwagę na pracę języka i dróg oddechowych, bo tam dzieje się najwięcej.

(czytaj dalej)

  • 2

Ostatnia Wieczerza. Jakie tajemnice skrywa arcydzieło Leonardo?

czytaj dalej

  • 24 marca 2016
  • Andrzej Kotarski
  • Sztuka

„Ostatnia Wieczerza” spod ręki Leonardo da Vinci to wielkie dzieło. Dosłownie i w przenośni. Zdajesz sobie sprawę, że to malowidło ma wymiar 8,8 na 4,6 metra?

Efekt pracy włoskiego mistrza inspirował przez wieki. Wokół niego powstało wiele teorii spiskowych jak choćby ta najsłynniejsza, która obok Jezusa umiejscawia nie Jana Ewangelistę a Marię Magdalenę. Podobną (choć wszystkie fakty wskazują, że fałszywą) teorię rozpowszechniła powieść sensacyjna „Kod Leonarda da Vinci”.

Choć tę zamianę możemy włożyć między bajki, „Ostatnia Wieczerza” opowiada o mnóstwie fascynujących wątków. Warto je poznać, szczególnie dziś – w Wielki Czwartek, kiedy miały się odbyć wydarzenia uwiecznione przez polimata Leonardo.

Zacznijmy od podstawowego wyjaśnienia. Większość z nas wie, że „Ostatnia Wieczerza” nie jest obrazem zamkniętym w ramie, a można ją podziwiać na ścianie. Jeśli z tego powodu ktoś nazwie to dzieło freskiem, popełni błąd. To malowidło ścienne. Nazwa fresk oznacza konkretną technikę malarską, w której zaprawa na ścianie jest wciąż wilgotna, co wymaga bardzo szybkiego wykonania pracy. Leonardo (znany z prokrastynacji, czyli odkładania rzeczy na później – wiemy to z pierwszego odcinka Polimatów) wybrał inną metodę. Stosując „suchą” technikę mógł pozwolić sobie na przemyślenia i poprawki. Dzięki nowoczesnemu podejściu miał też lepiej odwzorować efekty świetlne i cienie. Pozwoliło mu to na aż trzy lata pracy.

Nie mógł przewidzieć jednego. Odrzucenie tradycyjnej metody fresku może poprawiło wygląd dzieła, ale sprawiło też, że całość nie przywarła do powierzchni jak powinna. Skutkiem tego „Ostatnia Wieczerza” zaczęła blaknąć jeszcze za życia mistrza. Już XVI wieku spotykamy zapiski, że malowidło jest zrujnowane. Praca Leonardo była wielokrotnie poprawiana (ostatnią restaurację przeprowadzono w 1999 roku). Skutek? Obecnie niemal nie widać już oryginalnych kolorów nadanych przez mistrza, a raczej kolejne próby ich odtworzenia.

(czytaj dalej)

  • 0

Zaczął jak klasyczny mistrz, skończył jak dziecko. Ewolucja autoportretów Pablo Picasso

czytaj dalej

  • 18 lutego 2016
  • Andrzej Kotarski
  • Sztuka

Spójrz na te dwa obrazy…

Już na pierwszy rzut oka widać, że to autoportret tej samej osoby, prawda? Na pierwszym ma 15, na drugim 91 lat :) Wszystko staje się jasne, gdy wiemy kto jest autorem obu dzieł. Twórczość Pablo Picasso nie musi podobać się każdemu, ale jego prace zrewolucjonizowały sztukę. Co dobitnie widać na przykładzie tych autoportretów.

Zajęło mi cztery lata, aby malować jak Rafael, ale uczyłem się całe życie, aby malować jak dziecko.
Pablo Picasso

Można to podsumować w innych słowach zdaniem: „trzeba wiedzieć jakie są zasady, aby później umieć je złamać”. W podobnym tonie wypowiedział się artysta jazzowy Charlie Parker: „Opanuj swój instrument, opanuj muzykę, a później zapomnij całe to gówno i po prostu graj”.

Picasso – i słusznie – zwykle kojarzy się z wizerunkiem kobiet z kanciastymi kształtami i twarzami rodem z afrykańskich masek („Panny z Avignon”, czyli wizerunek pięciu prostytutek na ulicy Barcelony). To kwintesencja kubizmu, czyli kierunku w sztuce charakteryzującego się geometrycznym upraszczaniem brył. Sama nazwa pochodzi od łacińskiego cubus, czyli kostka. Picasso i inni kubiści rozmontowali konwencje dotyczące perspektywy i przestrzeni, które w świecie sztuki dominowały od czasu renesansu.

Dlaczego w ten sposób? Wyjaśnienie różnic między zaprezentowanymi autoportretami najlepiej można zrozumieć wczytując się w wypowiedzi samego Picassa. Oto kilka z nich, które odsłaniają kulisy jego obrazów.

„Maluję umyślnie krzywe nosy, gdyż chcę zmusić ludzi, by spojrzeli wreszcie na ten nos, chcę ich zmusić, by przestali akceptować tylko obrazy harmonijne i piękne kolory”

„Maluję rzeczy nie tak jak je widzę, ale jak o nich myślę”

„Nie ma czegoś takiego jak sztuka abstrakcyjna. Zawsze trzeba od czegoś zacząć. Później można usunąć wszystkie ślady po realizmie”

Poniżej bardziej rozbudowana galeria autoportretów Picassa pokazujących zmieniające się sposoby ekspresji artysty. Zaczynamy zupełnie klasycznie…

(czytaj dalej)

  • 0

+ Na co umarła Mona Lisa | Plus #76 (test uśmiechu Mona Lisy)

czytaj dalej

Zapraszam na nowe Polimaty Plus. Ostatnio odcinki z Waszymi pytaniami stają się materiałem na zupełnie nowe opowieści związane z głównym materiałem – to tylko mnie cieszy! Co czeka na Was w tym wydaniu?

0:18-0:25 Radek w kożuchu „na dziadka”, 0:36-3:45 W jakim wieku umarła Mona Lisa?, 3:46-9:41 Czy cholesterol/nasycone kwasy tłuszczowe wpływają na powstawanie miażdżycy/chorób układu krążenia?, 9:42-15:31 Jaki sekret kryje się za uśmiechem Mona Lisy?

  • 0

Które świąteczne piosenki rządzą w filmach?

czytaj dalej

  • 23 grudnia 2015
  • Redakcja Polimaty.pl
  • Sztuka

Ktoś jest już zmęczony świąteczną atmosferą i wszechobecnymi piosenkami bożonarodzeniowymi? Spokojne, jeszcze tylko kilka dni! :)

Portal FiveThirtyEight wziął się za analizę filmowej bazy danych (IMDb) w poszukiwaniu odpowiedzi na pytanie: Którą melodię świąteczno-noworoczną możemy najczęściej spotkać w filmach? Oto efekty poszukiwań.

(czytaj dalej)

  • 0

O co chodziło impresjonistom? | Millematy #21

czytaj dalej

  • 15 grudnia 2015
  • Radosław Kotarski
  • Sztuka i TV

Skąd wzięła się nazwa impresjonizm? Czego doszukiwali się przedstawiciele tego nurtu w sztuce? W jaki sposób dzieło Claude’a Moneta sprawiło, że Edgar Degas dostał dreszczy?

Odpowiedzi na te pytania w najnowszym odcinku Millematów. Dajcie się ponieść impresji, czyli ulotnemu wrażeniu…

(czytaj dalej)

  • 0

Co Ty pamiętasz z Polimatów? #2 | Quiz o hymnach

czytaj dalej

Pierwszy quiz/powtórka z Polimatów został dobrze przyjęty. Dlatego czas sprawdzić się w drugiej odsłonie!

Tym razem na ruszt bierzemy odcinek o hymnach narodowych. Jak wiele pamiętasz sprzed ponad 3 lat? Zgodnie z Waszymi sugestiami, quiz stał się bardziej interaktywny! :)

Powodzenia… Nie zapomnijcie pochwalić się wynikami. (Bez oszustw, googlowania i oglądania odcinka przed odpowiadaniem!)

(czytaj dalej)

  • 14

Co Ty w ogóle pamiętasz z Polimatów? #1 (QUIZ)

czytaj dalej

  • 13 listopada 2015
  • Redakcja Polimaty.pl
  • Sztuka

Polimaty mają propagować wiedzę w przystępny sposób. Do tej pory Wasze reakcje znaliśmy tylko z komentarzy i maili, ale zastanawia nas ile informacji z odcinków zostaje w głowach widzów.

Warto to sprawdzić! Na pierwszy front idzie, jakby inaczej, pierwszy odcinek Polimatów już z długą, ponad trzyletnią brodą. Co Ty w ogóle pamiętasz z Polimatów o… „Damie z gronostajem”? (Tylko nie oszukiwać, nie googlować i nie oglądać odcinka! :)

(czytaj dalej)

  • 1

Trzy tajemnice hitu „No Woman, No Cry” Boba Marleya

czytaj dalej

  • 12 listopada 2015
  • Andrzej Kotarski
  • Sztuka

Myślisz reggae, mówisz Bob Marley. Myślisz Bob Marley, mówisz „No Woman, No Cry”. Czy słusznie?

Okazuje się, że autorem słów do tego przeboju – przynajmniej w teorii – nie jest Marley, a niejaki Vincent Ford. Dlaczego? Autorstwo słów tego klasyka gatunku nie jest jedyną tajemniczą stroną piosenki, której refren potrafi zanucić większość z nas.

(czytaj dalej)